Mankanesa amin’ny votoaty

Torolalana momba ny taratasy · tokony ho 51–52 taor. J.K.

2 Tesaloniana

Tokony hovakina ho taratasy ho an’ny fiaraha-monina iray voafaritra ny 2 Tesaloniana, vao raisina ho fitambarana teny nalaina misaraka.

Valiny mivantana

Inona ny toe-javatra valian’ny 2 Tesaloniana, ary inona amin’ny toe-javatra na ny mpanoratra azy no mbola iadian-kevitra?

Mampirisika faharetana eo anatrehan’ny fanerena ny 2 Tesaloniana, mamaly ahiahy momba ny andron’ny Tompo ary miresaka ny tsy fiasana manelingelina ny fiangonana.

Miankina amin’ny fanombanana ny mpanoratra sy ny fifampiankinan’ny lahatsoratra ny fifandraisany amin’ny 1 Tesaloniana.

Daty
tokony ho 51–52 taor. J.K.

Haavon’ny fahazoana antoka Tsoahina avy amin’ny porofo

Raha nosoratana tatỳ aoriana tao amin’ny lovan’i Paoly ny taratasy, dia tsy mamaritra ny fanoratana azy intsony io daty sy toerana io.
Toerana
Raha i Paoly no nanoratra azy mivantana, ny taona 51–52 taorian’i Kristy sy angamba Korinto no fanorenana nentim-paharazana, akaikin’ny 1 Tesaloniana nandritra ny dia faharoa; tsy manonona tanàna nanoratana azy ny taratasy.

Haavon’ny fahazoana antoka Tsoahina avy amin’ny porofo

Raha nosoratana tatỳ aoriana tao amin’ny lovan’i Paoly ny taratasy, dia tsy mamaritra ny fanoratana azy intsony io daty sy toerana io.
Mpandray

Miantefa amin’ny fiangonana any Tesalonika ny taratasy; i Paoly, i Silvano ary i Timoty no tononiny ho mpandefa eo amin’ny fiandohana.

Toe-javatra

Manome toky ireo mpamaky matahotra fa efa tonga ny andron’ny Tompo ny taratasy, ary miantso ny fiangonana hiasa amim-paharetana sy andraikitra.

Dia

I Paoly tao Atena sy Korinto

Ny Asan’ny Apostoly sy ny dia

Ny famakiana nentim-paharazana dia mametraka azy ao amin’ilay dia avy any Tesalonika ho any Korinto, tantarain’ny Asan’ny Apostoly sy ampifandraisina amin’ny 1 Tesaloniana.

Talohan’izay sy taorian’izay

  • Voalaza mazava
  • Tsoahina avy amin’ny porofo
  • Tsy azo antoka
  1. tokony ho 50 taor. J.K.

    Nosakanan’ny Fanahy Masina tsy hitory tany Asia izy ireo; tany Troasy i Paoly no nahita lehilahy avy any Makedonia tao amin’ny fahitana, ary nanomboka ny fitantarana mampiasa ny hoe izahay.

    Frygia · Galatia · Mysia · Troasy

    Voalaza mazava
  2. tokony ho 50 taor. J.K.

    Niondrana avy tany Troasy ho any Samotrakia sy Neapolia, avy eo nandeha an-tanety ho any Filipy: nino i Lydia, nafahana ny ankizivavy andevo, nokapohina sy nogadraina i Paoly sy Silasy, voavonjy ny mpiambina ny fonja, ary niorina ny fiangonana.

    Samotrakia · Neapolia · Filipy

    Voalaza mazava
  3. tokony ho 50 taor. J.K.

    Nifanakalo hevitra nandritra ny Sabata telo tany Tesalonika izy; nino ny sasany, ary notaritaritina teo anatrehan’ny mpitsara i Jasona.

    Amfipolia · Apolonia · Tesalonika

    Voalaza mazava
  4. tokony ho 50 taor. J.K.

    Nandray ny teny tamin’ny fo misokatra ny mponina tany Beria ary nandinika ny Soratra Masina isan’andro; tonga ny mpanohitra ka nalefa nankany amin’ny toerana hafa i Paoly.

    Beria

    Voalaza mazava
  5. tokony ho 50 taor. J.K.

    Ny lahateny tao amin’ny Areopago: ilay Andriamanitra tsy fantatra, ny fibebahana ary ny fitsanganana amin’ny maty.

    Atena

    Voalaza mazava
  6. tokony ho 50–52 taor. J.K.

    Nihaona tamin’i Akyla sy Prisila izy, nifanakalo hevitra tao amin’ny synagoga, ary nijanona valo ambin’ny folo volana tany Korinto.

    Korinto

    Voalaza mazava
  7. tokony ho 51/52 taor. J.K.

    Nentina teo anatrehan’i Galiona izy, izay nandà ny raharaha: teboka lehibe hamaritana ny fizotry ny fotoana.

    Korinto

    Voalaza mazava
2 Tesaloniana — Talohan’izay sy taorian’izay1. tokony ho 50 taor. J.K.: Nosakanan’ny Fanahy Masina tsy hitory tany Asia izy ireo; tany Troasy i Paoly no nahita lehilahy avy any Makedonia tao amin’ny fahitana, ary nanomboka ny fitantarana mampiasa ny hoe izahay. 2. tokony ho 50 taor. J.K.: Niondrana avy tany Troasy ho any Samotrakia sy Neapolia, avy eo nandeha an-tanety ho any Filipy: nino i Lydia, nafahana ny ankizivavy andevo, nokapohina sy nogadraina i Paoly sy Silasy, voavonjy ny mpiambina ny fonja, ary niorina ny fiangonana. 3. tokony ho 50 taor. J.K.: Nifanakalo hevitra nandritra ny Sabata telo tany Tesalonika izy; nino ny sasany, ary notaritaritina teo anatrehan’ny mpitsara i Jasona. 4. tokony ho 50 taor. J.K.: Nandray ny teny tamin’ny fo misokatra ny mponina tany Beria ary nandinika ny Soratra Masina isan’andro; tonga ny mpanohitra ka nalefa nankany amin’ny toerana hafa i Paoly. 5. tokony ho 50 taor. J.K.: Ny lahateny tao amin’ny Areopago: ilay Andriamanitra tsy fantatra, ny fibebahana ary ny fitsanganana amin’ny maty. 6. tokony ho 50–52 taor. J.K.: Nihaona tamin’i Akyla sy Prisila izy, nifanakalo hevitra tao amin’ny synagoga, ary nijanona valo ambin’ny folo volana tany Korinto. 7. tokony ho 51/52 taor. J.K.: Nentina teo anatrehan’i Galiona izy, izay nandà ny raharaha: teboka lehibe hamaritana ny fizotry ny fotoana.
  1. Frygia · Galatia · Mysia · Troasytokony ho 50 taor. J.K.
  2. Samotrakia · Neapolia · Filipytokony ho 50 taor. J.K.
  3. Amfipolia · Apolonia · Tesalonikatokony ho 50 taor. J.K.
  4. Beriatokony ho 50 taor. J.K.
  5. Atenatokony ho 50 taor. J.K.
  6. Korintotokony ho 50–52 taor. J.K.
  7. Korintotokony ho 51/52 taor. J.K.

Izay asehon’ny lahatsoratra mazava

Mampirisika faharetana eo anatrehan’ny fanerena ny 2 Tesaloniana, mamaly ahiahy momba ny andron’ny Tompo ary miresaka ny tsy fiasana manelingelina ny fiangonana.

2 Tesaloniana 1:1–12 · 2 Tesaloniana 2:1–12; 3:6–15

Miankina amin’ny fanombanana ny mpanoratra sy ny fifampiankinan’ny lahatsoratra ny fifandraisany amin’ny 1 Tesaloniana.

Miantefa amin’ny fiangonana any Tesalonika ny taratasy; i Paoly, i Silvano ary i Timoty no tononiny ho mpandefa eo amin’ny fiandohana.

2 Tesaloniana 1:1–12 · 2 Tesaloniana 1:1

Mbola iadian-kevitra ny fifandraisan’ny taratasy amin’ny toe-javatra ara-tsosialy resahin’ny 1 Tesaloniana.

Manome toky ireo mpamaky matahotra fa efa tonga ny andron’ny Tompo ny taratasy, ary miantso ny fiangonana hiasa amim-paharetana sy andraikitra.

2 Tesaloniana 2:1–12; 3:6–15 · 2 Tesaloniana 1:1–12

Iadian-kevitra raha mamaly mivantana ny 1 Tesaloniana izy na toe-javatra tatỳ aoriana.

I Paoly, i Silvano, i Timoty ary ny fiangonana any Tesalonika no mandrafitra ny olona sy ny toerana resahin’ny taratasy.

2 Tesaloniana 1:1 · 2 Tesaloniana 1:1–12 · 2 Tesaloniana 1:1; 3:17

Manohana tontolo mifandray amin’i Paoly ireo anarana eo amin’ny fiandohana, nefa tsy ampy hamaritana izay nanoratra ny taratasy.

Iadian-kevitra ny nanoratan’i Paoly mivantana azy; ny taona 51–52 sy ny toerana mety ho Korinto dia fanorenana nentim-paharazana miankina amin’izany fiheverana izany.

2 Tesaloniana 1:1; 3:17

Azo raisina amim-pahamatorana ny mety ho mpanoratra tatỳ aoriana ao amin’ny lovan’i Paoly, izay hanova ny daty sy ny tontolo ara-tantara.

Olona sy toerana

  • Paolympanoratra araka ny famakiana nentim-paharazana
  • Silasympiara-miasa voatonona anarana
  • Timotympiara-miasa voatonona anarana
  • Tesalonianafiangonana ampirisihina haharitra sy hiasa amim-pilaminana

Tesalonika · Korinto · Atena

Fanorenana indray ny tantara heverina ho azo inoana indrindra

Raha i Paoly no nanoratra azy mivantana, ny taona 51–52 taorian’i Kristy sy angamba Korinto no fanorenana nentim-paharazana, akaikin’ny 1 Tesaloniana nandritra ny dia faharoa; tsy manonona tanàna nanoratana azy ny taratasy.

2 Tesaloniana 1:1; 3:17

Raha nosoratana tatỳ aoriana tao amin’ny lovan’i Paoly ny taratasy, dia tsy mamaritra ny fanoratana azy intsony io daty sy toerana io.

Famakiana hafa azo inoana

Asa tatỳ aoriana ao amin’ny lovan’i Paoly

Mpikaroka maro no mahita ny 2 Tesaloniana ho asa tatỳ aoriana ao amin’ny lovan’i Paoly, noho ny tsy fitovian’ny fomba fanoratra sy ny fanazavana momba ny andron’ny Tompo.

Tsy ho ao anatin’ny fijanonana tany Korinto àry ny taratasy, ka mila tontolo ara-tantara tatỳ aoriana.

Tsoahina avy amin’ny porofo

Antony tsy itovian’ny famakiana Iadian-kevitra ny mpanoratra ny 2 Tesaloniana. Mamaky ny taratasy ho fanazavana ny fampianaran’i Paoly taloha ny mpikaroka sasany. Ny hafa kosa mahita amin’ny fomba fanoratra sy ny fanazavana momba ny andron’ny Tompo ny famantarana mpanoratra tatỳ aoriana niasa tao amin’ny lovantsofin’i Paoly.

Loharano

Lahatsoratra fahiny

  1. Manomboka amin’ny Romana ka hatramin’ny Filemona, Baiboly Protestanta Malagasy 2011. Baiboly Protestanta Malagasy © 2011, Malagasy Bible Society. Fanondroana toko sy andininy ihany no omena eto, tsy lahatsoratra ara-Baiboly.Ny taratasin’i Paoly
  2. Asan’ny Apostoly 7–28, Baiboly Protestanta Malagasy 2011. Baiboly Protestanta Malagasy © 2011, Malagasy Bible Society. Fanondroana toko sy andininy ihany no omena eto, tsy lahatsoratra ara-Baiboly.Asan’ny Apostoly

Fikarohana akademika

  1. Raymond E. Brown, An Introduction to the New Testament (Doubleday, 1997).
    • Toko 26, «2 Tesaloniana», «Fanadihadiana ankapobeny ny hafatra»Manome topimaso momba ireo hevitra ao amin’ny fikarohana mifandray amin’ny lohahevitra ity fizarana ity.
    • Toko 26, «2 Tesaloniana», «Famintinana ny fampahalalana fototra», «Daty»Manome fanazavan-kevitra avy amin’ny fikarohana hoenti-manombana amim-pitandremana ny fehin-kevitra aseho eto ity fizarana ity.
    • Toko 26, «2 Tesaloniana», «Famintinana ny fampahalalana fototra», «Toerana nanoratana azy»Manome fanazavan-kevitra avy amin’ny fikarohana hoenti-manombana amim-pitandremana ny fehin-kevitra aseho eto ity fizarana ity.
    • Toko 26, «2 Tesaloniana», «Ny tanjon’ny 2 Tesaloniana»Manome topimaso momba ireo hevitra ao amin’ny fikarohana mifandray amin’ny lohahevitra ity fizarana ity.
    • Toko 26, «2 Tesaloniana», «I Paoly ve no nanoratra ny 2 Tesaloniana?»Manome topimaso momba ireo hevitra ao amin’ny fikarohana mifandray amin’ny lohahevitra ity fizarana ity.
  2. Ny fizotry ny fotoana ao amin’ny tetikasa, misy teboka 67, dia mampifandray ny Asan’ny Apostoly sy ny taratasy ary manamarika mazava ny daty iadian-kevitra.
  3. Jerome Murphy-O’Connor, Paul: A Critical Life (Oxford University Press, 1996).
    • Toko 1, «Ny rafitry ny filaharan’ny fotoana», «Ny porofo avy amin’ny taratasin’i Paoly» sy «Ny porofo avy amin’ny Asan’ny Apostoly»Manome fanazavan-kevitra avy amin’ny fikarohana hoenti-manombana amim-pitandremana ny fehin-kevitra aseho eto ity fizarana ity.
Fanitsiana v1.2.0-evidence.20260902.4
  1. v1.2.0-evidence.20260902.4 ·
Antony tsy itovian’ny famakiana · Fitsipika momba ny fanitsiana sy ny fanavaozana

Fitaovana enti-mampianatra

Fampahafantarana fohy mifototra amin’ny loharano, hoenti-mandalina ity taratasy ity ao an-dakilasy, ao anaty vondrona na amin’ny famakiana manokana.

Drafitra fampianarana mandritra ny folo minitra

  1. Mampirisika faharetana eo anatrehan’ny fanerena ny 2 Tesaloniana, mamaly ahiahy momba ny andron’ny Tompo ary miresaka ny tsy fiasana manelingelina ny fiangonana.
  2. Araka ny famakiana nentim-paharazana, manaraka tsy ela ny 1 Tesaloniana ny 2 Tesaloniana nandritra ny fijanonana tany Korinto; ny hafa mametraka azy tatỳ aoriana.
  3. Raha i Paoly no nanoratra azy mivantana, ny taona 51–52 taorian’i Kristy sy angamba Korinto no fanorenana nentim-paharazana, akaikin’ny 1 Tesaloniana nandritra ny dia faharoa; tsy manonona tanàna nanoratana azy ny taratasy.
  4. Mpikaroka maro no mahita ny 2 Tesaloniana ho asa tatỳ aoriana ao amin’ny lovan’i Paoly, noho ny tsy fitovian’ny fomba fanoratra sy ny fanazavana momba ny andron’ny Tompo.

Fanontaniana ifanakalozan-kevitra

  • Nahoana no nosoratana ity taratasy ity?
  • Inona no azo hamarinina, ary aiza no tsy itovian’ny famakiana amim-pitandremana?

Fanitsiana v1.2.0-evidence.20260902.4 · Fampiasana indray sy fanononana ny loharano · PaulineLetters.com

Daty
tokony ho 51–52 taor. J.K.
Toerana nanoratana
Angamba Korinto raha i Paoly no nanoratra azy mivantana; tsy voafaritra ny tanàna
Mpanoratra
Iadian-kevitra ny nanoratan’i Paoly azy mivantana
Fahatokisana ny fanombanana ny toe-javatra
Angamba Korinto, tokony ho 51–52 taor. J.K., raha i Paoly no nanoratra azy mivantana araka ny lovantsofina; tsy manonona tanàna nanoratana ny taratasy
Andininy fototra
Eo am-panokafana…
2 Tesaloniana 3:3 · BPFF 2011BPFF 2011 © Malagasy Bible SocietyVakio bebe kokoa ao amin’ny Bibliatodo
Sora-tanana tranainy indrindra aseho
Codex Sinaiticus, tokony ho 350 taor. J.K.

Toe-javatra sy hevi-dehibe

Taratasy faharoa ho an’i Tesalonika, hanamafy ny fiangonana momba ny andron’ny Tompo.

Ho an’ny fiangonana mbola iharan’ny fanerena ny 2 Tesaloniana. Mankasitraka ny finoana sy ny fitiavana mitombo ary ny faharetana ao anatin’ny fanenjehana ny fisaorana eo am-piandohana. Avy eo ampifandraisiny amin’ny fanantenana ny fitsaran’Andriamanitra amin’ny hoavy ny fijalian’izy ireo. Tokony hovakina ho fampiononana ho an’ny vitsy an’isa ampahoriana ny fomba fiteny hentitra momba ny fitsarana, fa tsy ho fahazoan-dalana ho an’ny mpamaky hanondro fahavalo ankehitriny sy hanatanteraka ny fitsarana amin’ny tanany.

Ny fanambarana fa efa tonga ny andron’ny Tompo no ivon’ny fanitsiana. Angatahin’ny taratasy ny mpino any Tesalonika tsy ho voahozongozon’ny fanahy, hafatra na taratasy lazaina fa avy amin’ny apostoly. Manoritsoritra fikomiana, olona tsy matahotra an’Andriamanitra ary fahefana manakana azy alohan’ny farany izy. Satria mbola tsy hazavaina ao amin’ny taratasy mihitsy ny sary maro, dia tsy teren’ny torolalana ho ao anatin’ny fandaharam-potoana maoderina izy ireo, ary tsy milaza ho mahalala amim-pahatokisana izay manakana izany izy.

Ampifandraisin’ity torolalana ity amin’ny filaharan’ny dia ny 2 Tesaloniana, satria anatin’ny tambajotra velona ny anarana, ny drafitra, ny fifandirana ary ny fiarahabana ao aminy. Ao anatin’izany fivoarana manontolo izany no vakina ny andininy fototra, 2 Tesaloniana 3:3, fa tsy ho teny filamatra misaraka.

Fizotry ny fotoana sy porofo avy amin’ny sora-tanana

Miaraka amin’ny fahatokiana andavanandro ny fiandrasana ny fiavian’i Kristy. Miantso hivavaka ny toko farany, mampahatsiahy ny asan’ny misionera, ary mananatra ireo mpikambana nitsahatra niasa ka manelingelina ny fiangonana. Mbola fehezin’ny fifandraisana ny famaizana: tsy hatao fahavalo ny olona tsy mankatò fa hanarina ho rahalahy na anabavy. Antsoina tsy ho sasatra manao ny tsara ny hafa.

Raha i Paoly no nanoratra azy mivantana araka ny lovantsofina, dia mifanaraka amin’ny ekipan’ny iraka mifandray amin’i Korinto tokony ho 51–52 taor. J.K. ny anaran’i Paoly, i Silvano ary i Timoty ao amin’ny fiarahabana. Tsy manonona tanàna nanoratana azy ny taratasy. Iadian-kevitra ny nanoratany azy mivantana, satria ny filaharan’ny zava-mitranga amin’ny farany, ny fomba fiteny ary ny fitoviana amin’ny 1 Tesaloniana dia azo vakina ho fanazavan’i Paoly na ho asa tatỳ aoriana ao amin’ny lovantsofiny. Ny filazana fa nosoratany tamin’ny tanany ny fiarahabana koa dia mampiseho fa efa anisan’ny olana asehon’ilay lahatsoratra ny taratasy iadian-kevitra.

Ny Codex Sinaiticus, izay tombanana ho tamin’ny 350 taor. J.K. ary mifandray amin’ny British Library any Londres, no sora-tanana aseho ho an’ity taratasy ity. Aseho ho porofo avy amin’ny Codex Sinaiticus ampiasaina amin’ny taratasy maromaro ny sary. Manamarina ny fitahirizana ny lahatsoratra ao amin’izany lovantsofin’ny sora-tanana izany izy, fa tsy manaporofo ny daty na ny toerana anombanana fa nanoratana azy.

Mpanoratra sy daty

Iadian-kevitra ny mpanoratra ny 2 Tesaloniana. Mamaky ny taratasy ho fanazavana ny fampianaran’i Paoly taloha ny mpikaroka sasany. Ny hafa kosa mahita amin’ny fomba fanoratra sy ny fanazavana momba ny andron’ny Tompo ny famantarana mpanoratra tatỳ aoriana niasa tao amin’ny lovantsofin’i Paoly.

Fanontaniana mahazatra

Oviana no nosoratana ny 2 Tesaloniana?

Tokony ho 51–52 taor. J.K., araka ny famakiana nentin-drazana izay milaza fa i Paoly no nanoratra azy mivantana, tsy ela taorian’ny taratasy voalohany ary angamba nandritra ilay fijanonana tany Korinto ihany. Tsy manonona tanàna nanoratana izy. Raha asa tatỳ aoriana ao amin’ny lovantsofin’i Paoly izy, dia miova ny daty sy ny toe-javatra: isan’ny anton’ny adihevitra momba ny mpanoratra izany.

Iza no nanoratra ny 2 Tesaloniana?

Iadian-kevitra izany. Ny filaharan’ny zava-mitranga amin’ny farany, ny fomba fiteny ary ny fitoviana betsaka amin’ny taratasy voalohany dia azo vakina ho fanazavan’i Paoly na ho fanahafana tatỳ aoriana. Ny firesahana taratasy sandoka dia mampiseho fa efa tena olana tao amin’ny toe-javatra aseho ny maha-tena izy ny fifanoratana.

Iza ilay olona tsy matahotra an’Andriamanitra?

Manoritsoritra olona tokony hiseho alohan’ny farany ny taratasy, izay mbola sakanan’ny zavatra na olona tsy voatonony anarana. Mbola tsy hazavaina ao amin’ny taratasy mihitsy ny sary maro. Noho izany dia tsy teren’ity tetikasa ity ho ao anatin’ny fandaharam-potoana izy ireo, ary tsy milaza ho mamantatra izay manakana izany olona izany izy.

Nahoana ny taratasy no miantso ny olona hiasa?

Nitsahatra niasa ny sasany, toa satria nihevitra fa efa tonga ny farany, ka nanelingelina ny fiangonana. Mbola fehezin’ny fifandraisana maha-mpiray tam-po ny fanitsiana: tokony hanarina ho isan’ny fianakaviana ireo tsy mankatò, fa tsy hatao fahavalo.

Boky sy loharano nampiasaina

  1. Manomboka amin’ny Romana ka hatramin’ny Filemona, Baiboly Protestanta Malagasy 2011. Baiboly Protestanta Malagasy © 2011, Malagasy Bible Society. Fanondroana toko sy andininy ihany no omena eto, tsy lahatsoratra ara-Baiboly. Jereo ny loharano
  2. Ny fizotry ny fotoana ao amin’ny tetikasa, misy teboka 67, dia mampifandray ny Asan’ny Apostoly sy ny taratasy ary manamarika mazava ny daty iadian-kevitra.
  3. Mombamomba ny Papyrus 46 sy ny Codex Sinaiticus, ny toerana itahirizana azy, ny loharanon’ny sary ary ny zon’ny sary ao amin’ny lisitry ny sora-tanana ao amin’ny Taratasy nosoratan’i Paoly.
  4. Raymond E. Brown, An Introduction to the New Testament (Doubleday, 1997).
  5. E. P. Sanders, Paul: The Apostle’s Life, Letters, and Thought (Fortress Press, 2015).
Adiresy ofisialin’ny pejy