کتیبهٔ سنگ‌فرش مردی به نام اراستوس در قرنتس

آنچه ثابت می‌کند

یک کتیبهٔ ساختمانی لاتین از قرنتس رومی (Kent, Corinth VIII.3 no. 232؛ EDH HD025815) ثبت می‌کند که مردی به نام اراستوس، که این نام کگنومن (cognomen) او بود، این محوطه را با هزینهٔ خود (sua pecunia) و در ازای منصب آیدیلی‌اش (pro aedilitate) سنگ‌فرش کرد. پرانومن (praenomen) و نومن (nomen) او از میان رفته‌اند و تنها شیارهای حروف فلزیِ کارگذاشته باقی مانده‌اند.

این کتیبه نشان می‌دهد که مستعمرهٔ رومی قرنتس، در استان اخائیه، آیدیل‌هایی داشت و اینکه یک صاحب‌منصب می‌توانست با پرداخت هزینهٔ سنگ‌فرش عمومی، انتخاب خود را جبران کند.

این کتیبه مردی به نام اراستوس را در طبقهٔ صاحب‌منصبان قرنتس قرار می‌دهد، در زمانی میان میانهٔ قرن نخست و، بنا بر متأخرترین پیشنهاد، میانهٔ قرن دوم یا پس از آن. بنابراین اراستوس اهل قرنتس با عنوانی مدنی (رومیان ۱۶:۲۳) با بستر مستندِ این شهر همخوان است.

آنچه ثابت نمی‌کند

این کتیبه نشان نمی‌دهد که این آیدیل همان اراستوس در رومیان ۱۶:۲۳، اعمال رسولان ۱۹:۲۲ یا دوم تیموتائوس ۴:۲۰ است. پرانومن و نومن او از میان رفته‌اند، اینکه عنوان مدنی در رومیان با منصب آیدیلی مطابقت دارد یا نه مورد بحث است، و تاریخ آن محل مناقشه است.

این کتیبه نشان نمی‌دهد که اراستوس نام‌برده در اعمال رسولان، رومیان و دوم تیموتائوس یک نفر است؛ این پرسش بر متن‌ها استوار است، نه بر این سنگ. پیلی (1790) از اعمال رسولان ۱۹:۲۲، رومیان ۱۶:۲۳ و دوم تیموتائوس ۴:۲۰ استدلال کرد که قرنتس موطن اراستوس بود؛ این استدلال پیش از یافتن سنگ مطرح شده و به متن‌ها وابسته است.

این کتیبه نشان نمی‌دهد که کلیسای پولس در قرنتس صاحب‌منصبانی ثروتمند در خود داشت، یا اینکه کسی از مسیحیان منصب آیدیلی را بر عهده داشت؛ هر دو به این شناسایی مورد بحث وابسته‌اند. این سخن پولس که شمار کسانی از ایمانداران قرنتس که از جایگاه والایی برخوردار بودند زیاد نبود (اول قرنتیان ۱:۲۶) نه وجود عضوی از نخبگان را منتفی می‌کند و نه آن را تأیید می‌کند.

جایی که مفسران اختلاف دارند

سه پرسش همچنان باز است. تاریخ: کنت سنگ‌فرش را در حدود میانهٔ قرن نخست قرار داد، و EDH و EDCS آن را ۳۱–۷۰ میلادی ثبت کرده‌اند. گیل گزارش می‌کند که لوح کامل در ۱۹۲۹ در جای اصلی یافته شد، اما فریزن استدلال می‌کند که کتیبه در بستری ثانوی قرار دارد و احتمالاً پیش از میانهٔ قرن دوم کار گذاشته نشده است. منصب: برخی عنوان مدنی اراستوس در رومیان ۱۶:۲۳ را با آیدیل یکی می‌دانند (کنت، گیل)، برخی با کوائستور (تایسن، گودریچ)، و برخی دیگر (کدبری؛ فریزن) آن را منصبی شهری با منزلت پایین می‌خوانند که شاید یک برده آن را بر عهده داشت؛ وایس انکار می‌کند که قرنتس کوائستورهای شهری داشته است. هویت: بروکینز این نام را کمیاب می‌یابد، اما مردی به نام اراستوس، احتمالاً از قرن دوم، در قرنتس (کلارک 1991) نشان می‌دهد که این نام در آنجا یگانه نبود، و با از میان رفتن پرانومن و نومن، این شناسایی ممکن می‌ماند، نه اثبات‌شده.

خوانش‌های دیگر

همان مرد، در مرحله‌ای بعدتر از کارش. کنت شناسایی او با اراستوس در رومیان را درست می‌دانست، و کلارک آن را احتمالی مهم نگه می‌دارد. تایسن منصب مذکور در رومیان را با منصبی پایین‌تر مانند کوائستور یکی دانست؛ فرنیش، به پیروی از او، پیشنهاد کرد که اراستوس در حدود زمان نگارش نامه کوائستور و بعدها آیدیل بود. گودریچ نیز از منصب کوائستوری دفاع می‌کند و آن را منصبی عالی‌رتبه در دست نخبگان می‌داند.

آیدیلی دیگر و متأخرتر. فریزن استدلال می‌کند که کتیبه در بستری ثانوی قرار دارد و احتمالاً پیش از میانهٔ قرن دوم کار گذاشته نشده است. بنا بر این دیدگاه، کتیبه از عضوی از نخبگان نام می‌برد که از مسیحیان نبود، نه از اراستوس در رومیان که کارگزاری شهری با منزلت پایین و شاید یک برده بود؛ فریزن حتی تردید دارد که اراستوس در رومیان اصلاً ایماندار بوده باشد.

با شواهد کنونی تصمیم‌ناپذیر. گیل بر آن است که شواهد نه شناسایی مطمئن را روا می‌دارد و نه رد مطمئن را. این سنگ‌فرش مردی به نام اراستوس را از قرنتس به سوابق می‌افزاید، بی‌آنکه روشن کند آیا او همان مردی است که پولس نامش را می‌برد.